Markus 10:46-52

De preek samengevat

De dienst begon met een prachtige oproep tot geloof, waarbij we luisterden naar de woorden van Paulus over de gezindheid van Christus.

Maar de kern van de boodschap draaide om een ontmoeting op de weg naar Jeruzalem. Jezus begint samen met zijn leerlingen aan een zware, steile klim vanuit Jericho. Jericho is de alleroudste stad ter wereld, maar het is ook de laagst gelegen stad. Om vanuit dat diepe dal naar Jeruzalem te reizen, moet je zo'n kilometer de bergen in klimmen. De dominee vergeleek dit heel mooi met fietsen vanuit Apeldoorn de Veluwe op: dat voel je ontzettend in je benen! Net buiten de muren van dat oude Jericho zit een man langs de kant van de weg. Het is Bartimeus, en hij is blind.

Tijdens de preek liet de dominee met behulp van een taststok - zo eentje met een speciaal rollend bolletje eraan - aan de kinderen in de kerk zien hoe ontzettend moeilijk het is om je weg te vinden in het donker. In de tijd van Jezus bestonden zulke handige hulpmiddelen natuurlijk nog niet. Mensen die blind waren, zoals Bartimeus, werden vaak gezien als 'niet volwaardig'. Velen dachten zelfs dat zo'n handicap een straf van God was. Daardoor werd Bartimeus letterlijk en figuurlijk buitengesloten. Hij zat niet alleen buiten de letterlijke stadsmuren omdat bedelen binnen de stad verboden was, maar mensen bouwden ook een onzichtbare muur om hem heen. Hij mocht niet meedoen. Dit raakt aan iets wat we vandaag de dag helaas nog steeds zien: het plagen, pesten en buitensluiten van mensen die net even anders zijn.

Wat verwacht zo'n uitgestoten man dan nog van het leven? Van de voorbijgangers verwacht Bartimeus hooguit een beetje kleingeld. Genoeg voor een maaltijd, of als hij geluk heeft misschien iets lekkers, zoals een taartje. Maar als hij hoort dat Jezus van Nazareth voorbijkomt, verandert alles. Bartimeus begint geen standaard bedelpraatje, maar hij begint te schreeuwen: "Jezus, Zoon van David, ontferm u over mij!" Dit roepen laat zien dat Bartimeus thuis uit de Bijbel heeft gehoord. Hij kent de oude beloften die God aan koning David deed over een Redder die zou komen. Dat Jezus die grote Redder is, zien we al direct aan het begin van het evangelie.

Bartimeus gelooft met heel zijn hart dat deze Jezus hem niet zomaar wat geld gaat geven, maar dat Hij de beloofde Messias is die echt kan genezen en herstellen.

De reactie van de omstanders is pijnlijk. Ze treden op als een soort fatsoensrakkers en proberen Bartimeus streng het zwijgen op te leggen. Misschien schaamden ze zich voor deze luidruchtige bedelaar, of vonden ze dat Jezus zich niet met zo iemand moest inlaten. Hoe vaak leggen wij elkaar ook niet ongeschreven regels op over hoe het 'hoort', en snoeren we daarmee anderen de mond? Zoals Paulus ons later prachtig zou waarschuwen, moeten we waken dat we onszelf en anderen niet opnieuw een slavenjuk opleggen.

Maar Bartimeus trekt zich hier helemaal niets van aan. Hij gaat niet braaf in zijn hoekje zitten, maar roept des te harder. De dominee benadrukte dit heel treffend: "Geloof verduistert niet en laat zich niet verduisteren." Echt geloof springt het licht in en durft zich ongegeneerd uit te spreken.

Dan gebeurt er iets moois en eigenlijk ook wel iets grappigs. Jezus staat stil en geeft opdracht om de roepende man bij Hem te brengen. Precies dezelfde mensen die hem net nog probeerden stil te houden, moeten hem nu gaan halen. Bartimeus gooit zijn bedelaarsjas af, springt op en komt bij Jezus. Op de vraag "Wat wilt u dat ik voor u doen zal?" vraagt hij niet om een aalmoes. Hij verwacht redding en vraagt om zijn zicht terug te krijgen. Jezus geneest hem, en het allereerste wat Bartimeus dan ziet, is de Redder zelf. Daarna volgt hij Jezus direct op die moeilijke, steile weg omhoog naar Jeruzalem. Dit hele verhaal zet ons op deze biddag stil bij onze eigen verwachtingen. Net als Bartimeus mogen we van God onszelf afhankelijk weten. Of het nu gaat om het verlangen naar genezing, of simpelweg dankbaarheid voor een warm bed en een maaltijd op tafel; we mogen al onze hoop op Jezus vestigen en Hem volgen.

Kernpunten

• De reis van Jezus vanuit Jericho naar Jeruzalem was een flinke, steile klim vanuit het diepste dal omhoog de bergen in.
• Bartimeus zat letterlijk buiten de stadsmuren, maar werd door de heersende opvattingen van die tijd ook figuurlijk door de maatschappij buitengesloten.
• Mensen in Jezus' tijd zagen ziektes en beperkingen vaak onterecht als een straf van God, wat zorgde voor eenzaamheid en onzichtbare muren.
• Zonder het licht van God in ons leven zijn we geestelijk gezien eigenlijk allemaal stekeblind en totaal afhankelijk.
• Door Jezus aan te spreken als 'Zoon van David', liet Bartimeus zien dat hij de Bijbelse beloften goed kende en in Jezus de ware Redder herkende.
• Echt geloof laat zich door de massa niet de mond snoeren of wegstoppen; het roept luidruchtig en hoopvol om Gods ontferming.
• Waar Bartimeus van mensen slechts wat kleingeld verwachtte om de dag door te komen, verwachtte hij van Jezus complete redding en genezing.
• Zodra hij zijn zicht terugkrijgt, gooit hij zijn oude, veilige bedelaarsjas af om Jezus onvoorwaardelijk te volgen.

Wat kun je ermee?

• Kijk vandaag eens naar de ogenschijnlijk 'gewone' dingen om je heen, zoals je ontbijt, warm water of je lekkere bed. Sta er bewust bij stil en dank God voor deze onmisbare zegeningen.
• Let de komende week eens goed op de mensen in jouw omgeving (op school, werk of in de buurt). Zijn er mensen die zich buitengesloten voelen en kun jij over die onzichtbare 'muur' heenstappen om ze erbij te betrekken?
• Vraag jezelf eerlijk af wat jij eigenlijk van God verwacht. Durf jij, net als Bartimeus, groot te denken en Jezus vol vertrouwen te bidden om verandering in jouw leven?
• Laat je geloof niet belemmeren door de mening van anderen of door wat 'netjes' of 'fatsoenlijk' zou zijn. Kom gerust met jouw rauwe, eerlijke gebeden naar God toe.

Om over na te denken

• Als Jezus nu naast je zou staan en zou vragen: "Wat wil je dat ik voor je doen zal?", wat zou dan jouw eerlijke antwoord zijn?
• Welke spreekwoordelijke "bedelaarsjas" (oude gewoontes of belemmerende gedachten) moet jij misschien van je afwerpen om Jezus vrijer te kunnen volgen?
• Heb jij wel eens, bewust of onbewust, iemand het zwijgen opgelegd of veroordeeld omdat zijn of haar manier van geloven niet helemaal bij jouw verwachtingen paste?